Położenie jaskini
Jaskinia Niedźwiedzia w Kletnie jest najdłuższą z jaskiń sudeckich i jedną z najdłuższych i najgłębszych w Polsce. Jest położona w Sudetach Wschodnich w Masywie Śnieżnika w Górze Stroma (1166 m n.p.m.).
Charakterystyka jaskini
Jaskinia jest rozwinięta horyzontalnie na kilku poziomach. Znana długość sal i korytarzy wynosi blisko 5 km, natomiast głębokość to ponad 100 m. Poziom górny zachowany jest szczątkowo. Poziomem środkowym biegnie udostępniona dla turystów trasa turystyczna z niepowtarzalną i dobrze zachowaną szatą naciekową jaskini oraz dużą ilością kości zwierząt epoki lodowcowej.
Zjawiska krasowe, czyli tworzenie jaskini
Powstanie Jaskini Niedźwiedziej wiąże się ściśle z występowaniem skał węglanowych. W naszym przypadku są to marmury, czyli skały wapienne krystaliczne wieku prekambryjskiego (ok. 600 mln lat). Wchodzą one w skład budowy geologicznej Masywu Śnieżnika. W wyniku działania wody, w marmurach rozwinęły się zjawiska krasowe. których pięknym przykładem jest jaskinia.
Kropla drąży skałę…
U stóp Jaskini Niedźwiedziej szumi potok Kleśnica. To właśnie wodom tego potoku zawdzięczamy w dużej mierze wyrzeźbienie Jaskini Niedźwiedziej. Wszystko zaczęło się ok. 28 mln lat temu, kiedy wody powierzchniowe zainicjowały tworzenie podziemnego systemu jaskiniowego, łącząc swoje siły przez system spękań i szczelin istniejących w skale. W ten sposób przez miliony lat tworzyły się korytarze, sale, kominy. Woda nie tylko niszczy górotwór, ale i potrafi pięknie tworzyć, czego efektem jest szata naciekowa jaskini z wielką różnorodnością form i barw.
Nie tylko niedźwiedzie…
Podczas zlodowaceń powstawały w jaskini namuliska bogate w szczątki żyjących wtedy zwierząt. Największe ilości szczątków należą do niedźwiedzia jaskiniowego (Ursus Spelaelus), stąd też jaskinia wzięła swoją nazwę. Znaleziono w niej również kości lwa jaskiniowego, hieny jaskiniowej, wilka, żubra, kuny, nietoperzy (kilka gatunków), bobra, sarny, dzika, lisa i wielu gryzoni. Pochodzenie tych szczątków bywa różne. Są to kości zwierząt zamieszkujących jaskinię, ofiary drapieżników, czy w końcu kości naniesione tu przez wodę.
Szata naciekowa Jaskini Niedźwiedziej
Spośród innych jaskiń w naszym kraju, Jaskinię Niedźwiedzią wyróżnia różnorodna, bogata i dobrze zachowana szata naciekowa. Nagromadzony w wodzie węglan wapnia odkłada się w jaskini w postaci krystalicznej – kalcytu. Kalcyt cementuje podziemne zawaliska, pokrywa ściany jaskini polewami kalcytowymi. Z czasem jaskinia zostaje przyozdobiona formami kalcytowymi o bardzo różnych kształtach i rozmiarach.
To co nas wyróżnia 🙂
Oprócz wymienionych form naciekowych Jaskinia Niedźwiedzia może poszczycić się wyjątkowo bogatą szatą naciekową dna jaskini. Są to misy martwicowe wypełnione wodą, na ich dnie tworzą się jeżyki kalcytowe, kwiaty kalcytowe krystalizujące na powierzchni wody w misach, formy podobne do rafy koralowej, pól ryżowych czy kalafiorów. Na dnie jaskini dostrzec można również rzadko spotykane perły jaskiniowe – pizoidy. Woda w jaskini ciągle dokonuje dzieła tworzenia, choć dla człowieka są to zmiany niezauważalne. Przyrost kalcytu oceniamy na ok. 1 mm3 na 10 lat. Jedynym świadkiem tych procesów jest zakalcytowany szkielet nietoperza, z roku na rok coraz mniej widoczny pod warstwami kalcytu.
